Ο βρετανός θεωρητικός φυσικός Stephen Hawking τάραξε και πάλι τα νερά της θεολογικής κοινότητας με το τελευταίο του βιβλίο «The Grand Design» (2010).
O Hawking απευθύνεται στο πλατύ κοινό και με απλή και κατανοητή γραφή περιγράφει τα μυστήρια του Σύμπαντος και τα αποτελέσματα των ερευνών του σχετικά με την Θεωρία των Πάντων. Η Θεωρία Μ είναι η καλύτερη έως σήμερα υποψήφια θεωρία για τον τίτλο της θεωρίας των πάντων και περιμένει την πειραματική επιβεβαίωσή της από πειράματα σαν κι αυτά που σχεδιάζονται στο CERN.
Όπως είναι φυσικό, όσο η επιστήμη προχωρά ολοένα και περισσότερο με τις ανακαλύψεις της, ο χώρος που απομένει για τον Θεό γίνεται διαρκώς και πιο ασφυκτικός. Όσο κι αν προσπαθούν οι θεολόγοι να τοποθετήσουν κάπου τον «δημιουργό του κόσμου», το Σύμπαν μας μοιάζει με ένα καλοκουρδισμένο ρολόι που δεν χρειάζεται την βοήθεια κανενός υπερβατικού όντος, για να λειτουργήσει. Έτσι, η θρησκεία εναπόθετε τις ελπίδες της στις απαρχές της δημιουργίας του Σύμπαντος: εκεί στέκονταν ο Δημιουργός Θεός για να δώσει το έναυσμα και να εκκινήσει η Μεγάλη Έκρηξη (Big Bang).
Να, όμως που η επιστήμη τούς χαλάει τα σχέδια. Στο βιβλίο του, The Grand Design, ο Hawking λέει: «Σύμφωνα με τη Θεωρία Μ, το Σύμπαν μας δεν είναι μοναδικό. Αντιθέτως, η Θεωρία Μ προβλέπει ότι υπάρχουν αμέτρητα Σύμπαντα, τα οποία έχουν δημιουργηθεί εκ του μηδενός. Η δημιουργία τους δεν απαιτεί την παρέμβαση κανενός υπερφυσικού όντος ή θεού.» (σελ. 21)
Και συνεχίζει: «Ακριβώς επειδή υπάρχει η βαρύτητα, το Σύμπαν δημιουργεί τον εαυτό του εκ του μηδενός. Η αυθόρμητη δημιουργία είναι η αιτία που υπάρχει κάτι αντί του μηδενός, είναι η αιτία που υπάρχει το Σύμπαν, είναι η αιτία της δικής μας ύπαρξης. Δεν είναι απαραίτητο να επικαλέσουμε τον Θεό, για να ανάψει το φυτίλι και να ξεκινήσει το Σύμπαν [την Μεγάλη Έκρηξή του].» (σελ.282)
Σε συνέντευξη που έδωσε στο βρετανικό Channel 4 στην εκπομπή «Genius of Britain» τον Ιούνιο του 2010, ο Hawking δήλωσε ότι δεν πιστεύει ότι υπάρχει ένας «προσωπικός» θεός. Επί πλέον είπε ότι: «Το ερώτημα είναι: ο Θεός επέλεξε τον τρόπο με τον οποίον ξεκίνησε το Σύμπαν να υπάρχει και για λόγους που δεν μπορούμε να κατανοήσουμε, ή το Σύμπαν υπάρχει χάριν στους νόμους της επιστήμης; Πιστεύω στο δεύτερο. Αν νομίζετε, μπορείτε να αποκαλέσετε τους νόμους της επιστήμης ως "Θεό", αλλά δεν θα επρόκειτο για έναν "προσωπικό" θεό που θα μπορείτε να τον συναντήσετε και να του κάνετε ερωτήσεις.»
Και αναρωτιέμαι τώρα; Τι είναι πιο συνετό και λογικό να ακολουθήσουμε: την άποψη του παπά της ενορίας που μας θέλει πρόβατα και δεν ξέρει την τύφλα του από επιστήμη; Ή την συλλογιστική ενός από τους ευφυέστατους επιστήμονες του 21ου αιώνα; Προσωπικά, επιλέγω το δεύτερο.
Και αναρωτιέμαι τώρα; Τι είναι πιο συνετό και λογικό να ακολουθήσουμε: την άποψη του παπά της ενορίας που μας θέλει πρόβατα και δεν ξέρει την τύφλα του από επιστήμη; Ή την συλλογιστική ενός από τους ευφυέστατους επιστήμονες του 21ου αιώνα; Προσωπικά, επιλέγω το δεύτερο.
11 σχόλια:
Απλά και κατανοητά όπως πάντα ο Hawking. Αυτός είναι και ο λόγος που καθιερώθηκε στη συνείδηση του κόσμου. Άνθρωποι σαν τον Hawking, τον Sagan και τον Dawkins είναι ιδιαίτερα χρήσιμοι στην αποκαθήλωση των υπερφυσικών φορέων!
Τόσο απλά και κατανοητά, που μου έρχεται να φτιάξω ένα σύμπαν να ‘χω να παίζω τα απογευματάκια.
Είναι όντως απλά και κατανοητά, αγαπητέ Ανώνυμε. Τα εκλαϊκευμένα βιβλία του Hawking δεν περιέχουν σχεδόν καμμία μαθηματική εξίσωση, αλλά σε βοηθούν να κατανοήσεις την κεντρική ιδέα.
Αν θέλεις, βέβαια να φτιάξεις ένα σύμπαν, τότε χρειάζεσαι κάποια μαθηματικά παραπάνω...
Δηλαδή για να καταλάβω, ο Χόκινγκ που κατανοεί μερικά μαθηματικά παραπάνω από όλους τους υπόλοιπους θνητούς, έχει φτιάξει άπειρα σύμπαντα. Αν δεν έχει φτιάξει, τότε η φράση του «τα οποία έχουν δημιουργηθεί εκ του μηδενός» καταντά μία βλακεία. Εγώ θα του έλεγα, πρώτα να προσπαθήσει να κατανοήσει τι είναι ηλεκτρισμός και συχνότητα, την κατανόηση της ενέργειας τη παραβλέπω, και μετά να μιλά με τέτοιο στόμφο για δημιουργίες εκ του μηδενός. Ακόμα και όταν πρόκειται για εκλαΐκευση, εδώ το έχει παρακάνει. Σε τελική ανάλυση, πέρα από τις θεωρητικές αποδείξεις, η επιστήμη απαιτεί και τις πειραματικές, διαφορετικά η θεωρία δεν αξίζει και κάλλιστα μπορεί να είναι λανθασμένη.
Από τα λεγόμενά σου αντιλαμβάνομαι ότι η σχέση σου με την Φυσική έχει μάλλον σταματήσει σε ό,τι έχεις διδαχθεί στο Γυμνάσιο. Αυτό το αναφέρω, γιατί ο τρόπος που αντιμετωπίζεις την Θεωρία-Μ του Hawking είναι ο ίδιος με τον τρόπο που αντιμετώπισε η Ιερά Εξέταση τον Γαλιλαίο.
Αν είχες σπουδάσει Φυσική, θα γνώριζες ότι:
1. Οι επιστημονικές φυσικές θεωρίες είναι θεωρητικά μαθηματικά μοντέλα που επιχειρούν να ερμηνεύσουν τα φυσικά φαινόμενα. Η Θεωρία-Μ είναι μία από αυτές και μάλιστα η επικρατέστερη στην επιστημονική κοινότητα ως «Θεωρία των Πάντων».
2. Μία επιστημονική θεωρία επιβεβαιώνεται από την παρατήρηση και το πείραμα. (Δεν υπάρχουν «θεωρητικές αποδείξεις», παρά μόνον πειραματικές). Ο Einstein ανέφερε κάποτε πως μπορεί αμέτρητα πειράματα να συμφωνούν με την θεωρία της Σχετικότητας, ένα όμως ενδέχεται να την καταρρίψει.
3. Συνεπώς, στην επιστήμη δεν υπάρχουν απόλυτα δεδομένα. Κάθε φυσική θεωρία ελέγχεται και ενδεχομένως να απορριφθεί στο μέλλον ή να αντικατασταθεί με κάτι άλλο. Σ' αυτή την κατηγορία ανήκει και η Θεωρία-Μ. Όσα πειράματα έχουν διεξαχθεί μέχρι στιγμής δίνουν αποτελέσματα που συμφωνούν με το μοντέλο αυτό και δεν το αντικρούουν.
4. Στην Φυσική υπάρχουν θεμελιώδεις έννοιες, όπως το ηλεκτρικό φορτίο, η μάζα, η ενέργεια, που αποτελούν βασικά χαρακτηριστικά της υλο-ενέργειας. Αυτά, όπως και πολλά άλλα, δεν έχουν ακόμη εξηγηθεί από την επιστημονική κοινότητα. Κανείς όπως δεν μπορεί να στερήσει από κανέναν επιστήμονα το δικαίωμα να αποδείξει στο μέλλον τα σημερινά αναπόδεικτα. Αυτή είναι η «μαγεία» της επιστήμης: Εξελίσσεται!
5. Η δημιουργία εκ του μηδενός δεν είναι κάτι καινούργιο στην επιστημονική κοινότητα και δεν πρόκειται για επινόηση του Hawking. Ως παράδειγμα να αναφέρω το «Φαινόμενο Σήραγγος» (Tunnel Effect), όπου τα ηλεκτρόνια (παρά τον περιορισμό της κλασικής θεωρίας) αντλούν ενέργεια από το μηδέν, για να υπερπηδήσουν φράγματα δυναμικού. Το φαινόμενο αυτό έχει πάμπολλες εφαρμογές στην ηλεκτρονική, όπως λ.χ. στις tunnel diodes, και είναι πέρα για πέρα αληθινό.
Ανάλογα φαινόμενα που ομοιάζουν παράλογα στον κοινό νου που δυσκολεύεται να τα αποδεχθεί, είναι η συστολή του μήκους και η διαστολή του χρόνου. Αν και σε μακροσκοπική κλίμακα δεν έχουν παρατηρηθεί ακόμα (λόγω των μικρών ταχυτήτων που έχουν έως τώρα επιτευχθεί), σε μικροσκοπική κλίμακα η παρουσία τους είναι βέβαιη και φυσιολογική.
Αντιλαμβάνομαι πως ο Hawking ενόχλησε τις αποχαυνωμένες από την θρησκευτική μυθολογία μάζες, οι οποίες αντιδρούν σπασμωδικά, όπως η ύλη στην αλλαγή της κινητικής της κατάστασης (=αδράνεια). Η επιστήμη, όμως, δεν είναι αδρανής. Δεν παγιώνεται σε ανοησίες 2000 ετών, ούτε μπορεί να τις αποδεχθεί χωρίς τεκμήρια.
Συλλογίσου και το ακόλουθο: Γιατί ένας λογικός άνθρωπος να αποδεχθεί αβίαστα και χωρίς αποδείξεις την ύπαρξη ενός Προσωπικού Θεού (και τα έργα Αυτού, όπως Δημιουργία του Κόσμου κ.αλ.) και να μην αποδεχθεί τον Νόμο της Αφθαρσίας της Ύλης; Η υλο-ενέργεια είναι αιώνια και άφθαρτη, πάντοτε υπήρχε, πάντα θα υπάρχει και μαζί της και οι νόμοι που την διέπουν. Αυτή είναι η πραγματική «Θεολογία».
“3. Συνεπώς, στην επιστήμη δεν υπάρχουν απόλυτα δεδομένα.”
Άι να αγιάσει το στόμα σου και στου θεού τα’ αυτί. Ο Χόκινγκ όμως μιλάει απόλυτα και μου τη σπάει. Κατά τα άλλα επαναλαμβάνω, ας μάθει πρώτα τι είναι ηλεκτρικό φορτίο και τι είναι ενέργεια. Διότι κατά άλλων (πραγματικών) επιστημόνων, αυτό δεν πρόκειται ποτέ να καταλάβουμε, διότι εκεί σταματά η ανθρώπινη φύση. Άντε για.
Φυσικά και στην επιστήμη δεν υπάρχουν απόλυτα δεδομένα, αλλά πάντοτε επικρατεί η καλύτερη δυνατή προσέγγιση των πραγμάτων.
Ο Hawking το γνωρίζει καλά αυτό και το παρουσιάζει στο τελευταίο του βιβλίο. Αν το διαβάσεις, θα καταλάβεις πως όσα αναφέρει απορρέουν ως αποτέλεσμα της Θεωρίας-Μ, εφόσον αποδειχθεί ότι είναι σωστή (από πειράματα στο CERN κ.αλ.)
Μην τα βάζεις, λοιπόν με τους επιστήμονες, επειδή διατυπώνουν τις θεωρίες τους και τα πιθανά αποτελέσματά τους.
Κανένας πραγματικός επιστήμων δεν πρόκειται ποτέ να θέσει όρια στην γνώση. Κανένας πραγματικός επιστήμων δεν πρόκειται να σου αποδείξει ότι δεν πρόκειται ποτέ να κατανοήσουμε τι είναι ηλεκτρικό φορτίο και τι ενέργεια. Αν υπήρχε τέτοιου είδους απόδειξη, θα υπήρχε και γνώση της ουσίας της ενέργειας ή του ηλεκτρικού φορτίου. Και τότε η απόδειξη θα ήταν περιττή.
Ούτε και εσύ έχεις δικαίωμα να περιορίζεις τις δυνατότητες της ανθρώπινης φύσης. Δες το ιστορικά: Πριν 2000 χρόνια οι άνθρωποι πίστευαν ότι ο σεισμός, οι βροντές και οι αστραπές ήταν αποτέλεσμα της οργής κάποιου θεού. Η αντίληψή μας για τον κόσμο άλλαξε, όμως. Και πρόκειται να αλλάξει στο μέλλον.
Δεν υπάρχει τίποτε απόλυτο στην επιστήμη. Δεν υπάρχουν απόλυτα δεδομένα. Συνεπώς, και αφού συμφωνείς με αυτή την θέση, δεν είναι δυνατόν να πιστεύεις ότι κάπου σταματά η ανθρώπινη φύση. Ούτε ότι κάποιοι «πραγματικοί» (αλήθεια,ποιοι;) επιστήμονες ισχυρίζονται κάτι τέτοιο.
Χάρηκα που μου έδωσες την ευκαιρία να αναφερθώ σ' αυτό το θέμα. Σ' ευχαριστώ. Καληνύχτα.
άσχετο σχόλιο.
Έππεσα τυχαία στο μπλογκ σου τζιαι ήβρα το πολλά ωραίο τζιαι ενδιαφέρον :)!
Σε ευχαριστώ, φίλε μου.
Θα ήθελα απλά να κάνω μερικές επισήμανσεις (και ζητώ συγγνώμη αλλά δεν γνωρίζω ακριβώς τη σχέση σας με τη Φυσική):
1. Για τον Stephen Hawking καλό θα ήταν να κρατάμε μικρό καλάθι, όπως και για άλλους "σωτήρες" της επιστήμης όπως ο αρνητής της Κβαντικής Θεωρίας κ. Αλβέρτος-παρεπιπτόντως οι ερευνητές σήμερα δεν πολυασχολούνται και πολύ με τη σχετικιστική θεωρία βαρύτητας όπως τη διατύπωσε ο Einstein. Οι αστροφυσικοί θεωρούν ότι είναι άχρηστη (τους αρκεί η Newtonian Theory λόγω του ότι οι διορθώσεις οι οποίες προκύπτουν αν κάποιος χρησιμοποιήσει σχετικιστική θεωρία είναι ουσιαστικά αμελητέες). Οι θεωρητικοί Φυσικοί επίσης δεν ασχολούνται με αυτήν (e.g. στις υψηλές ενέργειες δεν είναι renormalizable, Dark Energy and Dark Matter δεν εξηγούνται μέσω της θεωρίας του και πολλά άλλα που θα μπορούσα να αναφέρω).
2. Σχετικά με το σχόλιό σας (Θεωρία-Μ του Hawking ). Ο κ. Hawking δεν έχει καμιά σχέση με την M-theory. O κ. Ed Witten είναι ένας από τους εμπνευστές και θεμελιώτες της (υπάρχουν διάφορα ονόματα που συντέλεσαν σε αυτήν αλλά δεν είναι δόκιμο να τα αναφέρω όπως και το τι είναι M-theory). Και μάλιστα το Μ προκύπτει από το αναποδογύρισμα του πρώτου γράμματος W(itten). Έξυπνη σύλληψη θα έλεγα.
3. Ο κ. Hawking είχε μιλήσει παλαιότερα (από τις λίγες καλές εργασία του) για την ακτινοβολία των μελανών οπών. Κάτι που είχε πρωτοαναφέρει ο Bakestein και για αυτό καλείται Bekenstein-Hawking radiation (μάλιστα ο Hawking είχε παραδεχθεί την οργή του ότι την ανακάλυψε πρώτος ο Bekenstein). Αν θέλετε και βιβλιογραφικές αναφορές ευχαρίστως να σας παραπέμψω.
4. Είναι γνωστό από το 1970 στους ερευνητές (ας βάλω ταπεινά και τον εαυτό μου) ότι ο Hawking είναι κακός μαθηματικός. Προς επίρρωση αυτού, το είχε εκμυστηρευτεί σε συνομιλία που είχε παλαιότερα ένας συνάδελφός μου και φίλος (ο οποίος θήτευσε και έκανε το διδακτορικό του με τον Penrose και ασχολήθηκε με ένα θεώρημα του Michael Atiyah) ο Roger Penrose. Συνεπώς το μικρό καλάθι είναι απαραίτητο.
Συμπερασματικά θα πρέπει να γνωρίζετε ότι πρόβατα δεν βρίσκονται μόνο ανάμεσα στους θρησκόληπτους αλλά και στον απλό κόσμο που νομίζει ότι η επιστήμη εξαντλείται στις εκλαϊκεύσεις του κάθε Hawking (και ο οποίος είναι ένας από τους χιλιάδες ερευνητές που παλεύουν για την εξέλιξη της επιστήμης παγκοσμίως) και που η συνεισφορά τους είναι μάλλον περιορισμένη (τι να πει και ο Witten, ο Maldacena, ο Atiyah, o Savas Dimopoulos, o Ignatios Antoniadis-προς θεού μην αναφέρετε τον μόνιμο Νομπελίστα της Ελλάδας).
Σας ευχαριστώ πολύ για το σχόλιό σας. Αντιλαμβάνομαι από τα λεγόμενά σας ότι η σχέση σας με την Φυσική είναι πολύ καλύτερη από την δική μου (η οποία, παρεμπιμπτόντως ολοκληρώθηκε με το πτυχίο μου την δεκαετία του 90 και εκ τότε συντηρείται σε ερασιτεχικό και μόνον επίπεδο).
Ομολογώ ότι δεν γνώριζα όσα αναφέρετε για τον Hawking. Τα βιβλία του αποτελούν σίγουρα ένα προϊόν εκλαΐκευσης της επιστήμης, αρκετά ωφέλιμης ωστόσο στο πλατύ κοινό που αγαπά τη επιστήμη και επιθυμεί μια έστω και στοιχειώδης ενημέρωση. Λυπάμαι που είναι ελάχιστοι οι πρόθυμοι να μας μεταφέρουν, με τρόπο απλό και κατανοητό, τις εξελίξεις της σύγχρονης επιστήμης. Μπορεί από την δική σας σκοπιά να ακούγεται κοινότοπο, αλλά πολύ θα επιθυμούσα (και μαζί μου όσοι αγαπούν την επιστήμη - ιδιαίτερα την Φυσική) να βρισκόμουν στη θέση σας, αποκτώντας σφαιρικότερη και αντικειμενικότερη εικόνα των εξελίξεων στον χώρο.
Δεν υπερασπίζομαι κανέναν λειτουργό της επιστήμης, παρά την επιστήμη αυτή καθ' αυτή. Χαίρομαι που υπάρχουν πολλοί ερευνητές που μάχονται για την ανέλιξη της επιστήμης,αν και νοιώθω πάντοτε μία πίκρα στα χείλη που "για αλλού κίνησα γι'αλλού κι αλλού η ζωή με πάει". Δεν σας κατηγορώ που αντιμετωπίζετε ανταγωνιστικά το ερευνητικό σας έργο. Η δική μου οπτική γωνία είναι αυτή του απλού παρατηρητή που αντιμετωπίζει την επιστημονική κοινότητα ως ένα όλο που οφείλει να υπηρετεί έναν και μόνον σκοπό: την γνώση.Γι' αυτό δεν ξεχωρίζω κανένας σας.Κάθε επιστήμων ερευνητής προσφέρει το δικό του λιθαράκι.Άλλοι μικρό κι άλλοι μεγάλο. Κι ο Einstein κι ο Hawking κι εσείς και τόσοι άλλοι.
Συνεπώς, τα πρόβατα που λέτε τα συναντώ μόνον στην θρησκεία και όχι στην επιστήμη. Αν κάποιοι συνάδελφοί σας είναι διάσημοι και κάποιοι όχι, κανείς λογικός άνθρωπος δεν μπορεί να ισχυρισθεί πως μόνον οι πρώτοι πολεμούν στις επάλξεις, ενώ οι δεύτεροι παραμένουν αμέτοχοι.
Σας εύχομαι να συνεχίζετε με επιτυχία το ερευνητικό σας έργο και σας ευχαριστώ πολύ για τον χρόνο που διαθέσατε ανατρέχοντας στην δική μου ιστοσελίδα.
Υ.Γ. Αλήθεια, η Γενική Σχετικότητα έχει παραγκωνισθεί; Άκουσα την διαπίστωσή σας αυτή με πολύ ενδιαφέρον. Θα ήθελα να παρακολουθήσω το έργο σας. Υπάρχει δυνατότητα πρόσβασης στις εργασίες σας μέσω του διαδικτύου;
Δημοσίευση σχολίου